Chương 1
Liễu Địch lại đứng trước cánh cửa văn phòng quen thuộc. Hơn mười hai giờ trưa, tòa nhà trở nên vắng lặng, chỉ còn tiếng ve kêu râm ran ngoài cửa sổ. Cô lau mồ hôi trên trán, cố gắng điều hòa hơi thở sau quãng đường chạy vội vã. Cô khẽ gõ cửa hai tiếng.
“Mời vào.” Giọng nói trầm thấp, lịch sự nhưng lạnh nhạt vọng ra. Liễu Địch đẩy cửa bước vào.
Văn phòng vô cùng đơn giản: một bàn làm việc, hai chiếc ghế đối diện, một bình giữ nhiệt, hai tách trà sứ, một cặp da đen và một lọ mực đỏ cắm bút. Trên bàn là chồng vở bài tập xếp gọn gàng.
Một người đàn ông ngồi trên chiếc ghế tựa vào cửa sổ. Anh mặc sơ mi trắng, quần đen, trông gọn gàng nhưng cứng nhắc, hệt như chính căn phòng. Gương mặt anh nhợt nhạt, lại đeo cặp kính đen lớn, tạo cảm giác u ám, đáng sợ như một chiếc đầu lâu. Anh ngồi ngược sáng, càng khiến gương mặt thêm tăm tối, giống như một xác chết di động, mang lại cảm giác lạnh lẽo cho người đối diện. Căn phòng cũng tĩnh lặng như chủ nhân của nó. Thứ duy nhất mang sức sống là chậu hoa nhài trắng muốt trên bệ cửa sổ, tỏa hương thơm dịu nhẹ theo gió.
Thầy giáo chỉ tay vào chiếc ghế đối diện. Liễu Địch đi đến ngồi xuống, thành thạo lấy quyển vở đầu tiên trong chồng vở. Cô hắng giọng, bắt đầu đọc to: “…lưng của người lại còng rồi…”
“Dừng.” Thầy giáo dứt khoát ngắt lời. “Đổi chữ ‘lại’ thành chữ ‘càng’.” Liễu Địch cầm bút sửa lại, cô đã quen tuân theo lời thầy từ lâu. Sự nhạy cảm đến cực đoan của thầy đối với câu chữ luôn khiến cô khâm phục.
Sửa xong, Liễu Địch lại tiếp tục đọc.
Sau khi đọc xong bài văn, thầy giáo trầm ngâm một lát rồi nói: “Em hãy viết nhận xét: ‘Nếu câu từ không chuẩn xác, không trang nhã, chẳng khác nào quần chưa kéo khóa đã lên sân khấu biểu diễn.'” Liễu Địch đỏ mặt, nhưng vẫn ghi lại câu đó. Cô hiểu rõ phong cách phê bình của thầy: ngắn gọn, sắc bén như một con dao đâm thẳng vào điểm yếu, gây đau đớn nhưng lại thúc đẩy người học suy ngẫm và tiến bộ.
Liễu Địch vẫn nhớ lần đầu thầy giáo nhận xét bài văn của cả lớp. Gần như toàn bộ học sinh đều bị đả kích nặng nề bởi những lời phê chỉ tập trung vào khuyết điểm. Có người bật khóc, có người tức giận chửi bới. Thầy giáo chỉ im lặng đứng trên bục giảng, coi như không nghe thấy. Kể từ đó, mỗi lần viết văn, học sinh đều cẩn thận từng câu chữ, dè dặt trong việc chọn đề tài và bố cục. Dù vậy, họ vẫn bị phê bình, và mức độ phê bình ngày càng tăng. Nhưng chính trong những lần bị đả kích đó, mọi người dần nhận ra trình độ viết văn của mình tiến bộ nhanh chóng.
Liễu Địch là học sinh duy nhất chưa từng bị thầy phê bình. Bài văn của cô không có nhận xét mà chỉ có điểm số, luôn là điểm cao nhất lớp. Mặc dù thầy không bao giờ hỏi tên tác giả, và Liễu Địch cũng không bao giờ tiết lộ, nhưng khi bình giảng văn học, thầy luôn nói: “Liễu Địch, em hãy đọc bài văn của em cho cả lớp nghe.”
Viết xong, Liễu Địch lại cầm quyển vở thứ hai. Lúc này, bên ngoài cửa sổ, tiếng học sinh huyên náo dần thay thế tiếng ve kêu. Phê xong quyển bài tập thứ mười, Liễu Địch nhìn đồng hồ đeo tay: một giờ hai mươi lăm phút. Cô đứng dậy, nhẹ nhàng nói: “Thầy Chương, sắp đến giờ lên lớp rồi.”
Thầy Chương cũng chậm rãi đứng lên. Liễu Địch đi đến đỡ thầy, hai thầy trò cùng rời khỏi văn phòng.
Ngôi trường cấp ba trọng điểm hàng đầu tỉnh này có hai tòa nhà dạy học. Lớp 11/1 của Liễu Địch ở tầng hai dãy phía Nam, còn văn phòng thầy Chương ở tầng bốn dãy phía Bắc. Họ phải leo cầu thang cao và đi qua một sân thể dục lớn. Tòa nhà phía Bắc cũ kỹ, cầu thang tồi tàn. Liễu Địch vừa cẩn thận tìm chỗ đặt chân, vừa đề phòng những nam sinh chạy hùng hục. Dù bị một nam sinh cao lớn va vào vai, cô vẫn không buông tay khỏi thầy Chương, chỉ khẽ lắc đầu ra hiệu cho cậu ta im lặng và tiếp tục đi như không có gì xảy ra, dù vai khá đau.
Giữa sân thể dục, một đám nam sinh lớp 12 đang đá bóng. Liễu Địch nhíu mày, cô luôn sợ nhất khi đi qua khu vực này, sợ bị bóng bay trúng hoặc thầy Chương bị những “cỗ xe tăng” kia va phải. Như mọi khi, cô bước nhanh theo bản năng. May mắn thay, không có sự cố nào xảy ra, hai thầy trò an toàn đi khỏi “khu vực nguy hiểm”.
Đến khu vực tòa nhà phía Nam, không khí dễ chịu hơn hẳn. Tòa nhà này mới xây dựng chưa đầy hai năm, các phòng học rộng rãi, sáng sủa, mang dáng dấp của một trường đại học. Lúc này, Liễu Địch mới thở phào nhẹ nhõm. Cô đỡ thầy Chương vào lớp, đến bục giảng, rồi mới quay về chỗ ngồi.
Liễu Địch cảm thấy khát khô cổ họng, bụng đau nhâm nhẩm vì ăn trưa quá vội. Cô theo thói quen vuốt bụng, lặng lẽ rút quyển sách ngữ văn ra. Tiếng chuông báo hiệu giờ học vang lên, thầy Chương cất giọng trầm trầm: “Chúng ta bắt đầu vào học.”